Energieprojecten die nu vijf tot tien jaar duren, kunnen met gerichte juridische ingrepen meerdere jaren worden verkort. Dat blijkt uit een juridische verkenning van Van Doorne, uitgevoerd in opdracht van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE). De voorstellen liggen klaar als bouwstenen voor de Crisiswet Netcongestie, waarover de Tweede Kamer woensdag 22 april debatteert. “Netcongestie is geen technisch probleem, maar een tijdsprobleem. We hebben de oplossingen, maar we verliezen tijd in procedures. Met deze voorstellen kunnen projecten voor netuitbreiding die nu vijf tot tien jaar duren, in potentie met meerdere jaren worden verkort, zonder zorgvuldigheid los te laten,” zegt Olof van der Gaag, voorzitter NVDE.

Netcongestie kost Nederland miljarden aan gemiste investeringen, vertraagde woningbouw en bedrijven die niet kunnen verduurzamen. Toch hoeft de oplossing niet complex te zijn. Kleine aanpassingen in bestaande wet- en regelgeving kunnen grote tijdwinst opleveren — zonder in te boeten op zorgvuldigheid. De kern van de voorstellen is eenvoudig: voorkom dat projecten vastlopen doordat besluiten uitblijven. Een kansrijk maatregel is de zogeheten Lex Silencio Positivo. Vrij vertaald: een overheid die niet op tijd beslist, geeft automatisch groen licht.

Dit principe bestaat al in het Nederlandse rechtssysteem en kan via de Crisiswet Netcongestie ook van toepassing worden verklaard op energieprojecten. Het resultaat: duidelijke tijdslijnen in de vergunningverlening en geen vertraging meer door uitblijvende besluitvorming.

Concrete tijdwinst per maatregel

De verkenning laat zien dat deze aanpak goed past binnen Europese ontwikkelingen, waar actief wordt gestuurd op snellere vergunningverlening voor energieprojecten. Tegelijk bevat de regeling ruimte om achteraf bij te sturen waar nodig. Snelheid en zorgvuldigheid gaan hier hand in hand.

“Kleine aanpassingen in de Crisiswet kunnen grote impact hebben: energieprojecten bereiken hiermee sneller de bouwfase, wat de netcongestie merkbaar kan verlichten. Op die versnelling, in besluitvorming, rechtsbescherming en gedrag, wacht momenteel een groot deel van de sector,” zegt Victor van Ahee, advocaat in het energie-team van Van Doorne.

Wat staat er op het spel
Voor bedrijven en investeerders die al jaren op een netaansluiting wachten, reikt de impact verder dan het elektriciteitsnet alleen. Het gaat om woningen die gebouwd kunnen worden, bedrijven die kunnen verduurzamen en het versterken van onze Nederlandse energie-onafhankelijkheid.

De NVDE roept het ministerie van Economische Zaken en Klimaat op om deze voorstellen voortvarend op te nemen in de Crisiswet Netcongestie. Het principe is helder: besluiten moeten op tijd vallen.

Lees hier de presentatie van Van Doorne: Van Doorne – Presentatie Versnelling Aanpak Netcongestie

Lees hier de notitie van Van Doorne: Van Doorne – Notitie Versnelling Aanpak Netcongestie