NVDE: blij met EU-uitzondering stikstofregels voor energieprojecten

18 november 2026

De Nederlandse Vereniging Duurzame Energie (NVDE) is blij met de ambities in Europa voor versnelling in de energietransitie. Na hard werk door het kabinet en Nederlandse Europarlementariërs komt er een stikstofuitzondering voor energietransitieprojecten, zoals elektriciteits-, waterstof- en opslaginfrastructuur. “Dit is prachtig nieuws, want die projecten zorgen juist voor minder stikstofuitstoot. Daarnaast zijn ze cruciaal voor economie, klimaat en woningbouw. En maken ze ons minder afhankelijk van fossiele energie-import en geven ze meer grip op de energierekening”, reageert NVDE-voorzitter Olof van der Gaag.

Onder (groene) stoom en kokend water zijn afgelopen nacht de onderhandelingen, de zogeheten triloog-fase, op het EU Grids Package tussen het Europees Parlement, de lidstaten en de Europese Commissie afgerond. Dit pakket werd eind vorig jaar aangekondigd door de Europese Commissie en ook toen reageerde de NVDE verheugd.

In de onderhandelingen is er een schep bovenop de ambities gedaan, zeker in de voor Nederland cruciale stikstofuitzondering voor de energietransitie. Waar deze in het eerste voorstel nog beperkt was tot energie-infrastructuur is deze in dit nieuwste akkoord uitgebreid naar waterstof- en laadinfrastructuur en (batterij)opslag. Dit is mede bereikt door de inzet van minister Stientje van Veldhoven als ook door Nederlandse Europarlementariërs, die hier verschillende amendementen voor hadden ingediend. Een volgende stap moet zijn om deze stikstofuitzondering ook te laten gelden voor projecten voor de opwek van schone energie.

Bedrijven die werken aan duurzame energie(infra)projecten worden flink belemmerd door de stikstofcrisis. In het minste ernstige geval lopen projecten vertraging op, maar ze komen ook stil te liggen, zoals bij geothermie of groen gas. Dat is extra wrang, omdat energieprojecten die een kleine hoeveelheid stikstof uitstoten bij de bouw een veelvoud aan stikstof, CO2 en andere emissies reduceren over hun gehele levensduur.

Andere belangrijke voorstellen van het Grids Package gaan onder andere over de snellere vergunningverlening voor het repoweren van energieopwekprojecten en het versterken van lokale participatie. Daarnaast wordt in het pakket nog steviger neergezet dat de uitrol van hernieuwbare energie en elektriciteitsnetten van dwingend openbaar belang (overriding public interest) is.

In de EU moet dit akkoord nu officieel ingestemd worden door de lidstaten en het Europees Parlement. Dit is vaak een formaliteit. Daarna is het de taak aan de verschillende lidstaten, waaronder Nederland, om het akkoord snel te implementeren. In Nederland wordt ondertussen ook gewerkt aan het sneller aanpakken van netcongestie. Staatssecretaris Jo-Annes de Bat is hiervoor aan de slag met de Crisiswet Netcongestie. De Europese afspraken en de Nederlandse Crisiswet moeten elkaar aanvullen en versterken, om de beoogde versnelling in de energietransitie te realiseren.


Misschien ook interessant