Aardwarmte (geothermie)

Warmte uit de diepe ondergrond

Hoe dieper je de Nederlandse bodem ingaat, hoe warmer het wordt. Bij aardwarmte wordt warm water uit diepe aardlagen naar boven gepompt. De warmte wordt eruit gehaald en gebruikt voor verwarming. Daarna gaat het afgekoelde water via een tweede put terug de ondergrond in.
Geothermie begint officieel op een diepte van 500 meter. In Nederland wordt aardwarmte vaak op twee tot drie kilometer diepte gewonnen. Daar zijn temperaturen hoog genoeg om grote hoeveelheden warmte te leveren.
Aardwarmte maakt dus geen elektriciteit, maar levert direct warmte. Juist daarin zit haar kracht. Een groot deel van onze energie gebruiken we om woningen, gebouwen, kassen en bedrijfsprocessen te verwarmen. Aardwarmte kan daar aardgas rechtstreeks vervangen.

Altijd warmte beschikbaar

Aardwarmte is niet afhankelijk van het weer. De bron levert ook warmte op een windstille winteravond of een donkere decemberdag. Daardoor kan aardwarmte een stabiele basis vormen voor een lokale warmtevoorziening.
Dat gebeurt in Nederland al op flinke schaal. In 2025 waren er 30 aardwarmtelocaties actief en werd 7,7 petajoule aan aardwarmte geproduceerd. Daarmee werd ongeveer 220 miljoen kubieke meter aardgas uitgespaard. Dat is vergelijkbaar met het jaarlijkse gasverbruik van ongeveer 256.000 huishoudens.
Aardwarmte wordt nu vooral gebruikt in de glastuinbouw. Ook in woonwijken en andere gebouwen groeit de toepassing. In Delft levert aardwarmte sinds 2026 bijvoorbeeld warmte aan de universiteitscampus en studentenwoningen; uiteindelijk worden ook duizenden woningen aangesloten.

De juiste bron op de juiste plek

Niet iedere plek is geschikt voor aardwarmte. De ondergrond moet de juiste eigenschappen hebben en bovengronds moet voldoende vraag naar warmte zijn. Daarom passen aardwarmte en warmtenetten goed bij elkaar. Eén bron kan zo warmte leveren aan veel woningen, bedrijven of kassen tegelijk.
Een aardwarmteproject vraagt om zorgvuldig onderzoek. Vooraf wordt de ondergrond uitgebreid in kaart gebracht en tijdens de winning worden de putten en de ondergrond gecontroleerd. Zo moet aardwarmte veilig en verantwoord worden gewonnen.

Een sterke bron voor duurzame warmte

Nederland heeft niet alleen duurzame elektriciteit nodig, maar ook veel duurzame warmte. Daar kan aardwarmte een belangrijke bijdrage aan leveren. De techniek is er, de eerste tientallen bronnen produceren al jaren warmte en op veel plaatsen liggen plannen voor nieuwe projecten.
Aardwarmte benut wat Nederland letterlijk onder zijn voeten heeft: lokale warmte die het hele jaar beschikbaar is. Zo kan geothermie aardgas vervangen en uitgroeien tot een vaste pijler van een duurzame Nederlandse warmtevoorziening.

Veelgestelde vragen