Aan Gemeente Hollands Kroon
t.a.v. Team Omgevingsontwikkeling
Burgemeester Mijnliefstraat 1
1761 BK Anna Paulowna

Geachte mevrouw, meneer,

Het Regioteam Energietransitie, een samenwerkingsverband van de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie, Energie-Nederland, Holland Solar, NedZero en Energy Storage NL, maakt graag gebruik van uw uitnodiging om te reageren op het voornemen van de gemeente Hollandse Kroon om regels op te stellen voor het plaatsen van zonnepanelen op landbouwgrond of kassen zonder gewassen.

Vooropgesteld: de leden van het Regioteam Energietransitie zijn zich ervan bewust dat de energietransitie in de gemeente Hollandse Kroon duidelijk merkbaar is. Windturbines, bijbehorende infrastructuur en datacenters die gebruikmaken van hernieuwbare energie nemen veel ruimte in beslag. Wij begrijpen dat het gemeentebestuur zorgvuldig overweegt of er ook nog ruimte moet worden geboden aan grootschalige opwek van zonne-energie.

Op de website van de gemeente wordt gesteld dat er momenteel geen regels zijn voor het plaatsen van zonnepanelen op landbouwgrond of kassen zonder gewassen. In werkelijkheid zijn er echter wel degelijk regels van toepassing. In oktober 2023 kondigde toenmalig minister De Jonge een ‘nee-tenzij’-regeling aan voor het plaatsen van zonnevelden op landbouwgrond. Alle provincies, met Noord-Holland voorop, hebben dit uitgangspunt vastgelegd in hun provinciale Omgevingsverordening, die direct bindend is voor gemeenten. De provincie Noord-Holland heeft Agri-PV specifiek als uitzonderingsgrond opgenomen.

Agri-PV, waarbij zonnepanelen worden toegevoegd aan landbouwgrond zonder dat de oorspronkelijke functie verloren gaat, vormt een interessant alternatief voor zowel de landbouwals de energiesector. Het is hierbij essentieel om goed samen te werken en af te stemmen, zodat projecten ontstaan waarbij de impact op de ruimte en de gewasgroei door zonnepanelen wordt geminimaliseerd. Wij stellen dat Agri-PV een vorm van multifunctioneel grondgebruik is, waarbij agrarische productie en het opwekken van zonnestroom worden gecombineerd op hetzelfde perceel, en deze combinatie meerwaarde oplevert ten opzichte van gescheiden toepassing van beide vormen van landgebruik. Overigens: Het plaatsen van zonnepanelen op kassen zonder dat daar gewassen worden geteeld, is géén Agri-PV en bepleiten wij nadrukkelijk niet.

Er bestaan vormen van Agri-PV die wel degelijk voordelen bieden voor agrariërs. Denk aan zonnepanelen op grotere hoogte, met een zonvolgsysteem of verticale panelen met grotere rijafstanden, gecombineerd met grasland. Deze panelen kunnen schaduw bieden aan dieren die steeds vaker hittestress ervaren door extreem weer, of het gras beschermen tegen verbranding door partiële schaduw. Daarnaast zijn er combinaties mogelijk met semi-transparante panelen in kassen of boven fruit, die minder duurzame materialen zoals plastic kunnen vervangen of een voordeel bieden voor temperatuurregulatie in kassen. Voor deze concepten is het noodzakelijk om nauw samen te werken met agrariërs, zodat zij kunnen aangeven welke afstanden nodig zijn om efficiënt te werken en hoeveel schaduw goed samen kan gaan met bepaalde gewassen.

Uit gesprekken met agrariërs uit de gemeente Hollands Kroon blijkt dat er interesse is in bepaalde Agri-PV concepten. Wel is het van groot belang dat er duidelijk wordt gekozen voor een ontwerp dat is afgestemd op een specifieke agrarische toepassing.

Daarnaast kan Agri-PV worden gecombineerd met bestaande netaansluitingen van de windturbines in het gebied, waardoor deze efficiënter worden benut en er geen extra netbelasting ontstaat (uitzonderingsgrond 2). De opwekprofielen van zon en wind vullen elkaar perfect aan, waardoor het elektriciteitsnet optimaal wordt gebruikt.

De gemeente Hollandse Kroon heeft de ambitie om de agrarische hoofdstad te worden, met veel aandacht voor innovatieve teeltsystemen. Agri-PV kan een belangrijk onderdeel zijn van deze innovatie en moet daarom zeker niet worden uitgesloten voor de toekomst.

Wij lichten onze zienswijze graag nader toe in een gesprek.

Namens de Nederlandse Vereniging Duurzame Energie, Energie-Nederland, Holland Solar, NedZero en Energy Storage NL,

Joris Wijnhoven
joriswijnhoven@nvde.nl
06 5206 2973