Warmtenetten kunnen een sleutelrol spelen in een betaalbaar, betrouwbaar en geïntegreerd energiesysteem, maar de opschaling blijft achter. Dat blijkt uit het Nationaal Warmtenet Trendrapport 2026, opgesteld door Berenschot in opdracht van Stichting Warmtenetwerk en NPLW. Het rapport laat zien dat gemeenten, warmtebedrijven en corporaties volop werken aan nieuwe projecten, terwijl knelpunten rond financiering, betaalbaarheid en draagvlak de voortgang vertragen.

Volgens het rapport zijn momenteel 150 warmtenetprojecten in ontwikkeling, goed voor meer dan 560.000 geplande aansluitingen. Tegelijkertijd loopt 37 procent van de projecten vertraging op of wordt stopgezet. Vooral in de bestaande bouw blijft de aansluitgraad achter, onder meer door complexe eigendomsstructuren zoals VvE’s.

Opvallend is de verschuiving naar lage- en zeerlagetemperatuur warmtenetten en een bredere mix van duurzame bronnen, zoals geothermie, aquathermie, bodemenergie en zonthermie. Warmtenetten worden bovendien steeds vaker gezien als onderdeel van een geïntegreerd energiesysteem, waarin warmte, elektriciteit en gas elkaar aanvullen en bijdragen aan het verminderen van netcongestie. Toch geeft 42 procent van de gemeenten aan hier nog onvoldoende handvatten voor te hebben.

Ook betaalbaarheid blijft een belangrijk aandachtspunt. Uit onderzoek onder 2.850 bewoners met een warmtenetaansluiting blijkt dat 67 procent tevreden of neutraal is over het warmtenet, terwijl 76 procent betaalbaarheid als grootste knelpunt noemt. Daarmee sluit de discussie over warmtenetten aan bij bredere zorgen over stijgende energiekosten.

Volgens het rapport groeit daarnaast de behoefte aan meer publieke regie. Gemeenten nemen vaker initiatief via publieke warmtebedrijven en bereiden zich voor op nieuwe bevoegdheden onder de Wet collectieve warmte (Wcw). Het rapport concludeert dat overheid, sector en partners het huidige momentum moeten benutten om de warmtetransitie verder te versnellen.

Het Nationaal Warmtenet Trendrapport 2026 is opgesteld door Berenschot, in opdracht van Stichting Warmtenetwerk en NPLW, op basis van input van 44 gemeenten, 26 woningcorporaties, vijf warmtebedrijven en 2.850 bewoners.

Lees het Nationaal Warmtenet Trendrapport 2026 hier via Stichting Warmtenetwerk.